محدودیت سهمیه بنزین در سیستانوبلوچستان به بحران معیشتی تبدیل شده و قیمتها به شدت افزایش یافته است. این استان که مرزیترین و محرومترین منطقه کشور به حساب میآید، با چالشهای جدی در تأمین سوخت روبهرو است.
سیاست کنترل سهمیه سوخت و پیامدهای آن
دولت برای مهار قاچاق، سهمیه بنزین شهروندان را محدود کرده است. با این حال، به روایت فعالان محلی، این محدودیت بازار سیاهی را ایجاد کرده که در آن قیمت هر لیتر سوخت به ۱۰۰ تا ۱۲۰ هزار تومان نیز رسیده است. بیش از نیمی از جمعیت استان، یعنی ۵۱ درصد، روستانشین هستند و در غیاب حملونقل عمومی، برای دستیابی به خدمات ضروری، مجبور به پیمودن مسافتهای طولانی و پرداخت هزینههای گزاف هستند.
بیشتر بخوانید: روز ملی خرما و اهمیت آن در اقتصاد هرمزگان
چالشهای هویتی و دسترسی به خدمات
سیستانوبلوچستان با ۱۸۱ هزار و ۷۸۵ کیلومتر مربع مساحت، دومین استان پهناور کشور است. بر اساس آخرین سرشماری، از جمعیت بیش از دو میلیون و ۷۷۵ هزار نفر، یک میلیون و ۴۲۷ هزار نفر در نقاط روستایی زندگی میکنند. این پراکندگی جمعیتی و فقدان سیستم حملونقل عمومی موجب شده که سوخت به یک کالای ضروری تبدیل شود. ساکنان روستاها برای دسترسی به خدمات درمانی و اداری باید ساعتها در سفر باشند و در این میان، هزینه سوخت به بار سنگینی بر دوش آنان تبدیل شده است.
در پاسخ به این بحران، وزارت نفت طرحی را برای حذف کارتهای آزاد سوخت در جایگاههای استان ارائه کرده است. از خردادماه ۱۴۰۵، سهمیه سوخت با نرخ سوم به کارت هوشمند تمام خودروهای شخصی واریز خواهد شد. هدف این طرح، کاهش دسترسی واسطهها به سهمیه عمومی جایگاههاست. این تغییر در شرایطی انجام میشود که هنوز ابهامات زیادی در خصوص جمعیت فاقد مدارک شناسایی در استان وجود دارد. به گزارش منابع محلی، جمعیت واقعی فاقد مدارک هویتی ممکن است تا چند صد هزار نفر نیز برآورد شود.
ساکنان استان معتقدند که سیاست سهمیهبندی سوخت بهجای اینکه به قاچاقچیان اصلی ضربه بزند، شهروندان عادی را مجازات میکند. برای مثال، عبید ملکرئیسی، خبرنگار محلی، از هزینههای سنگین سفر برای مراجعه به پزشک در ایرانشهر یاد میکند و میگوید که هزینه رفت و برگشت به این شهر برای ساکنان روستاهای دورافتاده به بیش از دو میلیون و ۵۰۰ هزار تومان میرسد. در چنین شرایطی، سهمیه ۱۳۰ لیتری فعلی حتی برای یک هفته استفاده از یک خودرو هم کفایت نمیکند.
ساکنان استان از سیاستگذاران میخواهند که سهمیه سوخت را بهطور مستقیم به خودشان اختصاص دهند و به جای وابستگی به کارتهای جایگاهداران، دسترسی مستقیم به سوخت داشته باشند. آنها حتی با افزایش قیمت سوخت نیز مشکلی ندارند، به شرطی که سهمیه بهطور مستقیم و قابل نظارت در اختیارشان قرار گیرد.
بهطور کلی، سیاستهای کنونی دولت در زمینه سهمیهبندی سوخت در سیستانوبلوچستان با چالشهای جدی مواجه است و نیاز به تجدید نظر و بررسی دقیقتری دارد تا از تأثیرات منفی بر زندگی مردم جلوگیری کند.
بیشتر بخوانید: نماینده مجلس: توسعه لرستان بدون تامین آب پایدار ممکن نیست · داوود کشوری: کارگران حق خود را میخواهند، نه صدقه
