محمد آقاسی - جامعهشناس و پژوهشگر افکار عمومی - به بررسی مفهوم پشیمانی در عصر پلتفرمی پرداخته است. او به تفاوتهای بنیادی میان پیامهای دیجیتال و گفتوگوهای سنتی اشاره میکند و توضیح میدهد که چگونه این تغییرات بر روابط انسانی تأثیر گذاشته است.
تأثیر پلتفرمها بر روابط اجتماعی
آقاسی به این نکته اشاره میکند که در جهان واقعی، امکان حذف یک جمله یا کلام وجود ندارد و هر آنچه که گفته میشود، به نوعی در حافظه اجتماعی باقی میماند. با ظهور پلتفرمها، این امکان فراهم شده است که پیامهای ارسالی را حذف کنیم، اما این حذف، به معنای فراموشی نیست. او میگوید: «در زندگی روزمره انسانی، هر کلامی که گفته میشود، راهی یکسویه به گذشته است.»
بیشتر بخوانید: فواد حسین: گفت وگو و دیپلماسی بهترین راهکار کاهش تنشها است
پشیمانی دیجیتال و مدیریت گذشته
آقاسی پشیمانی را به یک کنش فنی تبدیل شده تعبیر میکند و میگوید که در دنیای پلتفرمی، انسانها تلاش میکنند تا بخشی از گذشته اجتماعی خود را مدیریت کنند. او تأکید میکند که با قابلیت «حذف برای همه»، انسانها به نوعی در تلاشاند تا کنشهای اجتماعی خود را قابل ویرایش و بازنگری کنند. این تغییرات، حساسیت افراد را نسبت به ردپای اجتماعی خود افزایش داده است.
با این حال، این حذف به خودی خود به معنای فراموشی یا پاکسازی تجربیات نیست. آقاسی به این نکته اشاره میکند که اگرچه ممکن است یک پیام حذف شود، اما گیرنده آن ممکن است همچنان آن را به یاد داشته باشد یا از آن اسکرینشات گرفته باشد. او میگوید: «میان 'حذف محتوا' و 'حذف تجربه'، فاصلهای وجود دارد.»
چالشهای جدید در زندگی پلتفرمی
این جامعهشناس به تأثیرات عمیق زندگی پلتفرمی بر رفتارهای اجتماعی پرداخته و میگوید که انتظار مدیریت گذشته در این فضا افزایش یافته است. او تأکید میکند که انسان پلتفرمی دیگر تنها تولیدکننده محتوا نیست، بلکه به نوعی ویراستار مداوم ردپای اجتماعی خود نیز تبدیل شده است.
به گفته آقاسی، «حذف برای همه» تنها یک دکمه کوچک است، اما پشت آن تغییرات بزرگتری نهفته است. او به این نکته اشاره میکند که ما از جامعهای که کنشها در آن عمدتاً برگشتناپذیر بودند، به سوی محیطی حرکت کردهایم که در آن بخشی از کنشهای اجتماعی قابل بازنگری و ویرایش هستند. اما این امر به معنای فراموشی نیست و پشیمانی دیجیتال از همینجا آغاز میشود.
بیشتر بخوانید: عراقچی از آلمان بهخاطر مماشات با قلدری آمریکا انتقاد کرد · روزنامههای صبح سهشنبه ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ بررسی رویدادهای سیاسی و اجتماعی را آغاز کردند
