هادی زینی، استاد دانشگاه و پژوهشگر حوزه معارف اسلامی، نسبت میان نسل جدید و آموزههای دینی را یکی از مسائل مهم فرهنگی و اجتماعی دانسته و به چالشهای انتقال این مفاهیم در دنیای امروز اشاره کرده است. نوجوانان و جوانان در جهانی متفاوت از نسلهای گذشته رشد میکنند، جایی که دسترسی به اطلاعات نامحدود و فضای مجازی بخش مهمی از هویت آنان را شکل میدهد.
چالشهای انتقال آموزههای دینی
زینی معتقد است که شرایط شکلگیری باورهای دینی در نسل جدید بهطرز چشمگیری تغییر کرده است. نوجوان امروز با دهها روایت و ارزش مختلف مواجه است و این مسأله نه به معنای ضعیف شدن ایمان او، بلکه به معنای تغییر در شرایط انتقال مفاهیم دینی است. او به این نکته اشاره کرد که اگر ما همچنان با رویکردهای قدیمی و بهصورت یکطرفه با این نسل صحبت کنیم، ارتباط مؤثری شکل نمیگیرد.
بیشتر بخوانید: حضور معاون اجرایی رئیسجمهور در آیین آغاز سال تحصیلی جدید
ضرورت گفتگو و پرسشگری
او همچنین بر اهمیت پرسشگری نوجوانان تأکید کرده و این را نشانهای از رشد فکری آنان دانسته است. زینی تصریح کرد که نباید پرسشها را بهمعنای بیاعتقادی تفسیر کرد، بلکه باید به نوجوانان فضایی امن برای پرسشگری داده شود. او پیشنهاد میکند که به جای ترس از پرسش، باید فرهنگ پرسشگری را به رسمیت بشناسیم و پاسخهای منطقی و قابل فهم ارائه دهیم.
زینی افزود: "انتقال آموزههای دینی نباید فقط یک فرایند یکطرفه باشد. نوجوان باید بتواند در فرآیند فهم و انتخاب خود نقش داشته باشد." بهعقیده او، یکی از مهمترین تغییرات مورد نیاز در این زمینه، حرکت از رویکرد آموزش صرف به سمت گفتوگو و تعامل است.
نقش خانواده و مدرسه
خانواده به عنوان مهمترین بستر شکلگیری شخصیت نوجوانان، باید هم نقش آموزشدهنده و هم الگو را ایفا کند. زینی تأکید کرد که رفتار والدین به مراتب از سخنان آنان آموزندهتر است و باید اجازه دهند فرزندانشان درباره مسائل اعتقادی سوال کنند. همچنین، مدرسه باید آموزش دینی را از حالت صرفاً حافظهمحور خارج کند و به موضوعاتی که دانشآموزان هر روز با آنها مواجه هستند، بپردازد.
فضای مجازی: تهدید یا فرصت؟
زینی در ادامه به فضای مجازی اشاره کرده و آن را هم تهدید و هم فرصت دانسته است. او بیان کرد که اگر تولید محتوای دینی فقط به سخنرانیها و پیامهای رسمی محدود شود، بخش مهمی از مخاطبان از دست خواهد رفت. بنابراین، باید زبان رسانه را شناخت و محتوای دینی را به شیوهای جذاب و معتبر ارائه داد.
در نهایت، زینی تأکید کرد که باید به نوجوانان ابزارهای تشخیص، استدلال و گفتوگو را آموخت و پاسخهای دینی را تا حد ممکن روشن و متناسب با سن مخاطب ارائه کرد. او نتیجهگیری کرد که این رویکرد میتواند به شکلگیری باورهای پایدار و عمیق در نسل جدید کمک کند.
بیشتر بخوانید: محمدرضا عارف زنگ مهر را نواخت و سال تحصیلی جدید را آغاز کرد · چالش واگذاری زمین به ۸۰۰ خانواده در ساوه
