هوش مصنوعی فعالیتهای شناختی و پیچیده را به مرز جدید اتوماسیون کشانده است و ۱۰ گروه شغلی در معرض خطر جایگزینی قرار دارند. بر اساس مطالعات جدید، توانایی مدلهای هوش مصنوعی در نوشتن، تحلیل، کدنویسی و تولید توصیهها، مرزهای اتوماسیون را تغییر داده و نقش تحصیلات دانشگاهی و مهارتهای شناختی را به چالش کشیده است.
گروههای شغلی در معرض تهدید
مطالعهای که به بررسی ۹۲۳ حرفه و وظایف مرتبط با آنها پرداخت، نشان میدهد که هرجا قسمت بزرگی از کار به پردازش اطلاعات و تولید خروجی استاندارد مرتبط باشد، احتمال جایگزینی نیروی انسانی افزایش مییابد. در این راستا، مرکز آموزش فنی و حرفهای «Edoxi» در امارات، ۱۰ گروه شغلی را که در معرض توجه ویژه قرار دارند، شناسایی کرده است.
بیشتر بخوانید: سرمایهگذاری ۲۹۰ هزار میلیارد ریالی در صنعت قم
گزارشها حاکی از آن است که در سناریوی استقرار هوش مصنوعی، حدود یک حرفه از هر هشت حرفه بررسیشده از آستانه ۳۰ درصد وظایف قابل اتوماسیون عبور میکند. این آستانه میتواند منجر به بازآرایی عمیق حرفهها و جابهجایی وظایف شود. تمرکز ریسک بیشتر در مشاغل مهندسی، فناوری اطلاعات، امور اداری و حقوقی قرار دارد.
پیامدهای اتوماسیون و چالشهای آتی
این تحول نه تنها به بازار کار محدود نمیشود، بلکه پیامدهای گستردهتری را به همراه دارد. برآوردها نشان میدهد که میزان مواجهه کشورها با این چالش بر حسب ساختار اقتصادی متفاوت است. کشورهای ثروتمند و خدماتمحور با مواجهه بیشتری روبهرو هستند، به طوری که برخی از مشاغل ماهر و پردرآمد ارزش افزوده بیشتری را از نیروی کار به سرمایه منتقل میکنند.
حذف وظایف ابتدایی ممکن است در کوتاهمدت هزینه نیروی انسانی را کاهش دهد، اما در بلندمدت میتواند منجر به کمبود افرادی شود که تجربه لازم برای تبدیل شدن به تحلیلگر ارشد، مهندس یا حقوقدان را کسب کردهاند. این مسئله به یک چالش سازمانی تبدیل میشود که نیاز به بازنگری در استراتژیهای استخدام و آموزش دارد.
همچنین، رابطه سنتی میان مدرک، دستمزد و امنیت شغلی تضعیف میشود و مهارتهایی مانند قضاوت، سازگاری و نظارت بر سامانههای هوشمند اهمیت بیشتری پیدا میکنند. این چالشها به سرعت در حال تبدیل شدن به واقعیتی ملموس در دنیای امروز هستند.
بیشتر بخوانید: استاندار آذربایجانغربی: طرحهای توسعهای براساس ظرفیتهای بومی تعریف شود · عباس شیری: مدیریت کشور جای آزمون و خطا نیست
