برتری مطلق دختران در مهارت خواندن نسبت به پسران در PISA ۲۰۲۵

دختران در ۸۹ مورد از ۹۰ نظام آموزشی بررسی‌شده در آزمون PISA ۲۰۲۵ میانگین نمره روخوانی بالاتری نسبت به پسران کسب کردند. رواندا تنها نظام آموزشی بود که در آن پسران با اختلاف ۶ امتیاز عملکرد بهتری از دختران داشتند.

افزایش شکاف مهارت خواندن

شکاف مهارت در خواندن میان دختران و پسران در میانگین کشورهای OECD از سال ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵، پنج امتیاز افزایش یافته است که عمدتاً به دلیل افت شدیدتر امتیاز پسران بوده است. برنامه ارزیابی بین‌المللی دانش‌آموزان (PISA) بررسی می‌کند که نوجوانان ۱۵ ساله تا چه اندازه می‌توانند مهارت‌های خواندن، ریاضی و علوم را برای حل چالش‌های واقعی زندگی به کار بگیرند. جدیدترین نتایج این آزمون نشان می‌دهد تفاوت قابل‌توجهی میان عملکرد دختران و پسران در مهارت خواندن وجود دارد.

بیشتر بخوانید: عراقچی: دفاع از حقانیت مردم ایران مهمترین هدف ما در نیویورک است

جزییات نتایج PISA ۲۰۲۵

جدول زیر میانگین امتیاز خواندن دختران و پسران را بر اساس نتایج PISA ۲۰۲۵ سازمان OECD نشان می‌دهد:

• سنگاپور: دختران ۵۴۸، پسران ۵۲۲ (تفاوت ۲۶)
• چین: دختران ۵۳۰، پسران ۵۲۳ (تفاوت ۷)
• تایوان: دختران ۵۲۸، پسران ۴۸۹ (تفاوت ۳۹)
• کره جنوبی: دختران ۵۱۵، پسران ۴۸۷ (تفاوت ۲۸)
• میانگین OECD: دختران ۴۷۶، پسران ۴۴۶ (تفاوت ۳۰)

در ۸۹ نظام آموزشی دیگر، دختران امتیاز بالاتری کسب کردند؛ هرچند تفاوت عملکرد در کشورهای کنیا و زامبیا از نظر آماری معنادار نبود. بیشترین فاصله به نفع دختران در هفت نظام آموزشی به بیش از ۴۵ امتیاز رسید.

در میان کشورهای سازمان توسعه و همکاری اقتصادی (OECD)، ۳۷ درصد از پسران نتوانستند به حداقل سطح مهارت خواندن برسند، در حالی که این رقم برای دختران ۲۵ درصد بود. در سطح بالای مهارت نیز ۷ درصد از دختران و ۵ درصد از پسران توانستند به سطح ۵ یا بالاتر دست پیدا کنند.

این تفاوت‌ها پیش از ۱۵ سالگی نیز مشاهده می‌شوند؛ پژوهش‌های چندکشوری نشان داده‌اند دختران از سال‌های ابتدایی مدرسه در مهارت خواندن برتری دارند. همچنین، تحقیقات انجام‌شده در آمریکا نیز شکاف مشابهی را از کلاس چهارم به بعد ثبت کرده‌اند.

دلایل ادامه این شکاف می‌تواند به میزان علاقه و مشارکت مربوط باشد. یونسکو گزارش داده است که پسران معمولاً علاقه و اعتمادبه‌نفس کمتری نسبت به خواندن نشان می‌دهند. تحقیقات انجام‌شده در بریتانیا نیز از پایین‌تر بودن میزان لذت بردن پسران از مطالعه خبر می‌دهد.

کاهش اخیر امتیازها نیز در میان پسران شدیدتر بوده است. بین سال‌های ۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵، میانگین امتیاز خواندن پسران در کشورهای OECD، ۱۷ امتیاز کاهش یافت؛ در حالی که کاهش امتیاز دختران ۱۲ امتیاز بود. این موضوع باعث شد شکاف جنسیتی پنج امتیاز افزایش پیدا کند.

بیشتر بخوانید: تحولات جدید در روزنامه شرق ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ · تاج در بدرقه دختران فوتبال ایران به تاشکند حاضر شد