سرنا گوموس‌اوغلو، محقق اصلی یک پژوهش جدید، به بررسی ارتباط بین سلامت جفت مادر و خطر ابتلا به اختلال بیش فعالی در کودکان پرداخته است. در این مطالعه، پژوهشگران متوجه شدند که سطوح پایین‌تر پروتئینی به نام «فاکتور رشد جفتی» (PlGF) در دوران بارداری، با احتمال بیشتر تشخیص اختلال بیش فعالی در کودک در مراحل بعدی زندگی مرتبط است.
نقش جفت در تکامل عصبی
گوموس‌اوغلو در این باره گفت: «این مطالعه بر شواهد موجود مبنی بر اینکه خطر اختلالات تکامل عصبی از دوران جنینی آغاز می‌شود، می‌افزاید و نشان می‌دهد که جفت ممکن است نقش مهمی در شکل‌گیری پیامدهای تکامل عصبی ایفا کند.» او همچنین افزود که این یافته‌ها احتمال هیجان‌انگیزی را مطرح می‌کند که عواملی مرتبط با بارداری و سلامت مادر، مانند PlGF، ممکن است اطلاعاتی درباره نحوه تکامل مغز نوزاد نیز در اختیار ما قرار دهند.
بیشتر بخوانید: علیرضا رئیسی: چاقی و سوءتغذیه کودکان نیازمند توجه فوری است
جزئیات مطالعه و نتایج آن
پژوهشگران برای انجام این مطالعه از نمونه‌های خونی ذخیره‌شده مربوط به ۱۷۶ بارداری استفاده کردند تا سطح PlGF را که پروتئینی تولیدشده توسط جفت است، بررسی کنند. سطوح پایین PlGF به عنوان یک نشانه هشداردهنده برای عوارض بارداری، از جمله پره‌اکلامپسی (فشارخون بارداری)، محسوب می‌شود. سپس این تیم پژوهشی سطوح PlGF را با تشخیص‌های بعدی اختلال بیش فعالی در کودکان حاصل از این بارداری‌ها مقایسه کردند.
نتایج پژوهش نشان داد که سطوح PlGF در سه‌ماهه اول و دوم بارداری ارتباطی با خطر اختلال بیش فعالی ندارد، اما این وضعیت در سه‌ماهه سوم تغییر کرد. گوموس‌اوغلو تصریح کرد: «در بارداری‌هایی که به تولد کودکی با تشخیص بعدی بیش فعالی منجر شدند، مشاهده کردیم که سطوح PlGF در سه‌ماهه سوم افزایش معمول و مورد انتظار را نداشت.» بر اساس این مطالعه، هر واحد کاهش در معیار سطح PlGF، با احتمال ۲.۶ برابری تشخیص بعدی اختلال بیش‌فعالی-کم‌توجهی در کودک مرتبط بود.
این ارتباط حتی پس از در نظر گرفتن عواملی همچون پره‌اکلامپسی، زایمان بسیار زودرس و محدودیت رشد جنین که پیش‌تر با سطوح پایین‌تر PlGF و احتمال بالاتر اختلال بیش فعالی مرتبط دانسته شده بودند، همچنان پابرجا بود. همچنین نتایج نشان داد که هیچ ارتباطی میان خطر ابتلا به اختلال بیش فعالی و سطح «اندوتلین-۱» (پروتئین دیگری که در سلامت و عملکرد عروق خونی در دوران بارداری نقش دارد) وجود ندارد.
گوموس‌اوغلو خاطرنشان کرد که این نتایج حاصل بررسی گروه نسبتاً کوچکی از بارداری‌ها در یک مرکز درمانی است و برای تأیید و درک بهتر این ارتباط احتمالی، به تحقیقات بیشتری نیاز است. او در پایان اظهار داشت: «اگر نتایج ما در نمونه‌ای بزرگ‌تر تکرار شود و مطالعات روی موش‌ها نیز مؤید وجود رابطه علی‌ومعلولی باشد، این امر نشان می‌دهد که سنجش سطح PlGF در دوران بارداری می‌تواند به شناسایی کودکانی کمک کند که از پایش زودهنگام وضعیت تکاملی سود می‌برند.»
بیشتر بخوانید: امدادرسانی هلال احمر کردستان به ۸۶۷ حادثه‌دیده · پیشرفت در هوش ارگانوئیدی و آینده فناوری زیستی
