چای کرک به عنوان محبوبترین نوشیدنی در کشورهای عربی خلیج فارس و همچنین در استانهای جنوبی ایران شناخته میشود. این نوشیدنی که به نوعی نماد فرهنگ مصرفی در این مناطق است، ریشههایی عمیق در تاریخ و زندگی اجتماعی مردم دارد.
ریشههای آسیایی چای کرک
هیچ سند تاریخی قطعی درباره آغاز چای کرک در خلیجفارس وجود ندارد، اما باور رایج این است که کارگران مهاجر از جنوب آسیا از دههها پیش این عادت را به منطقه آوردند. این نوشیدنی به طور سنتی با شیر تازه تهیه میشود، اما در کشورهای خلیج فارس تغییراتی در روش تهیه آن به وجود آمده است.
بیشتر بخوانید: بیژن مرتضوی برای کودکان میناب خواند
کافههای کرک در این کشورها به جای شیر تازه، از شیر غلیظ قوطیای استفاده میکنند. این تغییر به دلیل دشواری در تأمین شیر تازه به مقدار تجاری در اواخر دهه ۱۹۸۰ به وجود آمد. با گذشت زمان، مصرفکنندگان به طعم شیر غلیظ عادت کردند و حالا چای تهیهشده از شیر تازه را کمطعم میدانند.
انحصار شغلی و هویت کارگران
جامعههای مهاجر از جنوب آسیا، بهویژه کارگران از ایالت کرالای هند و بنگلادش، بر شغل تهیه و فروش چای کرک تسلط دارند. این تخصص شغلی تصویری کلیشهای از کارگران جنوب آسیا بهعنوان ارائهدهندگان خدمات و عناصر مادی برای تغذیه فرهنگ مصرفی داخلی ایجاد کرده است.
با این حال، این تصویر به عمق هویت انسانی آنان توجهی نمیکند. این کارگران نه تنها در تهیه این نوشیدنی نقش دارند، بلکه بخشی از هویت فرهنگی و اجتماعی جامعه خلیج فارس نیز به شمار میآیند.
نوشیدنی دموکراتیک
چای کرک به عنوان نوشیدنی «دموکراتیک» در خلیج فارس شناخته میشود. عبدالله مواس، پژوهشگر فلسطینی، در کتاب خود درباره تحول اجتماعی در خلیجفارس، فصلی را به چای کرک اختصاص داده و این نوشیدنی را محبوبترین نوشیدنی دول خلیجفارس میداند. این نوشیدنی را همه اقشار جامعه، از زرگران و خیاطان در بازارهای سنتی تا کارگران ساختمانی و جوانان ثروتمند مصرف میکنند.
چای کرک نه تنها یک نوشیدنی است، بلکه به نوعی نماد همبستگی اجتماعی و فرهنگی در این مناطق به شمار میآید. این نوشیدنی به ارتباطات اجتماعی و تعاملات فرهنگی میان اقشار مختلف جامعه کمک میکند و به همین دلیل در طول زمان محبوبیت خود را حفظ کرده است.
بیشتر بخوانید: شیشه ناز؛ غذای محلی ساری با طعمی دلپذیر و خاص · پدیدآورندگان فیلم و سریال از استفاده از سیگار پرهیز کنند
