بازار انرژی اروپا در سال ۲۰۲۶ وارد مرحله‌ای شده که در آن امنیت انرژی، قیمت برق و اهداف اقلیمی بیشتر از گذشته در برابر یکدیگر قرار گرفته‌اند. افزایش قیمت گاز طبیعی به بالاترین سطح سه سال اخیر، برخی نیروگاه‌ها را به سمت تولید برق با زغال‌سنگ سوق داده است.
چالش‌های جدید در بازار انرژی
با وجود اینکه مصرف زغال‌سنگ در اروپا همچنان تحت فشار توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر و سیاست‌های کاهش انتشار قرار دارد، افزایش قیمت گاز طبیعی باعث شده تا زغال‌سنگ دوباره از نظر اقتصادی جذاب شود. بر اساس گزارش‌ها، قیمت گاز در بازار اروپا به بیش از ۸۰ یورو به ازای هر مگاوات‌ساعت رسیده و این افزایش قیمت می‌تواند مصرف زغال‌سنگ برای تولید برق را طی شش ماه آینده حدود ۲۵ درصد افزایش دهد.
بیشتر بخوانید: مجتبی راعی و مریم شکرانی: درخواست‌های باورنکردنی ارزی در شرایط جنگ اقتصادی
رقابت با آسیا برای تأمین LNG
اختلال در عرضه LNG از منطقه خلیج فارس، به‌ویژه قطر، بازار جهانی گاز را با کمبود عرضه مواجه کرده و اروپا را به رقابت با آسیا برای تأمین محموله‌های LNG واداشته است. این رقابت، هزینه تأمین انرژی در اروپا را افزایش داده و به نوعی معادله تولید برق را تغییر داده است.
آلمان، به عنوان بزرگ‌ترین بازار برق اروپا و یکی از بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان گاز، در شرایط کنونی با چالش‌های بزرگی روبرو است. ذخایر گاز این کشور به ۵۷ درصد رسیده که پایین‌تر از سطح تاریخی محسوب می‌شود. مدیرعامل شرکت VNG اعلام کرده که تنوع بیشتر منابع واردات گاز از جمله گاز نروژ و محموله‌های الجزایر، امنیت عرضه را نسبت به بحران‌های گذشته تقویت کرده است.
در عین حال، آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی کرده که مصرف زغال‌سنگ در اتحادیه اروپا به ۲۷۶ میلیون تن در سال ۲۰۲۶ خواهد رسید که همچنان در مسیر نزولی بلندمدت قرار دارد. بنابراین، بازگشت موقت به زغال‌سنگ بیشتر به عنوان یک «ضربه‌گیر» برای بازار برق تلقی می‌شود تا یک استراتژی جدید انرژی.
چشم‌انداز آینده انرژی در اروپا
مشکل اصلی این است که اروپا نمی‌تواند به سادگی ظرفیت قدیمی زغال‌سنگ را فعال کند، چرا که بخش زیادی از نیروگاه‌ها تعطیل شده یا در آستانه خروج از مدار هستند. لذا انتظار می‌رود که بازگشت به زغال‌سنگ به دلیل محدودیت‌های موجود فقط یک واکنش کوتاه‌مدت به افزایش قیمت گاز باشد و نه یک تغییر ساختاری در سیاست‌های انرژی.
کمیسیون اروپا نیز در ارزیابی‌های خود تأکید کرده که در حال حاضر خطر فوری برای امنیت عرضه گاز وجود ندارد. با این حال، هزینه تأمین انرژی و نوسانات قیمت در پاییز ۲۰۲۶ به عنوان چالش‌های اصلی مطرح شده‌اند. در نهایت، بازگشت موقت به زغال‌سنگ نباید به معنای شکست انرژی‌های تجدیدپذیر تلقی شود، زیرا فشار اصلی همچنان از سوی رشد انرژی‌های خورشیدی و بادی بر نیروگاه‌های زغال‌سنگ وارد می‌شود.
بیشتر بخوانید: قیمت دلار، یورو و پوند در بازار آزاد امروز ۱۰ مهر ۱۴۰۵ · رئیس کمیسیون صنایع و معادن مجلس: خسارات گازی کشور با بمباران آمریکا و قطعی‌های پیش‌رو
