خشکی چشم میتواند اولین نشانه بیماریهای خودایمنی باشد. این مشکل برای بسیاری از افراد موقتی است که با استراحت، کاهش زمان استفاده از صفحهنمایش یا قطرههای مرطوبکننده برطرف میشود، اما اگر این مشکل بهطور مداوم تکرار شود، ممکن است نشانهای از بیماریهای جدیتر باشد.
نتایج مطالعه در تایوان
یک مطالعه گسترده در تایوان نشان داده است که بیماری خشکی چشم در برخی افراد، پیش از تشخیص بیماریهای خودایمنی، ظاهر میشود. پژوهشگران در این مطالعه سوابق پزشکی ۶۷ هزار و ۲۶۴ فرد مبتلا به بیماریهای خودایمنی را بررسی کردند. دادهها از پایگاه بیمه سلامت ملی تایوان استخراج شده و سالهای ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۱ را پوشش میداد. نتایج نشان داد خشکی چشم در بسیاری از این افراد، بهطور میانگین حدود سه سال پیش از تشخیص بیماری خودایمنی ثبت شده بود.
بیشتر بخوانید: دکتر سمانه پورهادی: پیری ترسی ندارد و فصلی جدید از زندگی است
ارتباط با سندرم شوگرن
قویترین ارتباط میان خشکی چشم و سندرم شوگرن مشاهده شد؛ بیماریای که در آن سیستم ایمنی به غدد تولیدکننده اشک و بزاق حمله میکند. در این مطالعه، ۸۱.۳ درصد افراد مبتلا به شوگرن دچار بیماری خشکی چشم بودند. شوگرن تنها به چشم و دهان محدود نمیشود و میتواند با علائمی مانند خستگی، درد مفاصل و درگیری برخی اندامها همراه باشد. به همین دلیل، شناسایی نشانههای اولیه آن اهمیت دارد.
ارتباط خشکی چشم با سایر بیماریهای خودایمنی نیز قابل توجه بود. حدود ۳۹.۳ درصد افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید، ۳۸.۱ درصد مبتلایان به لوپوس و ۲۳ درصد افراد مبتلا به بیماری کرون در این مطالعه دچار خشکی چشم بودند. این میزان در زنان نیز عموماً بیشتر از مردان بود.
علل و علائم خشکی چشم
خشکی چشم زمانی ایجاد میشود که چشم اشک کافی تولید نکند یا اشک خیلی سریع از سطح چشم تبخیر شود. سوزش، قرمزی، خارش، تاری دید، حساسیت به نور و احساس وجود شنریزه در چشم از علائم شایع آن هستند. با این حال، خشکی چشم بهتنهایی به معنای ابتلا به بیماری خودایمنی نیست. افزایش سن، استفاده طولانی از صفحهنمایش، لنزهای تماسی، برخی داروها و عوامل محیطی نیز میتوانند باعث خشکی چشم شوند.
پژوهشگران تأکید کردهاند که مطالعه آنها بر دادههای ثبتشده در تایوان متکی بوده و اطلاعات دقیقی درباره شدت علائم، نتایج معاینه چشم، نشانگرهای زیستی و درمان بیماران در اختیار نداشته است. بنابراین برای بررسی اینکه آیا همین الگو در جمعیتهای دیگر نیز دیده میشود، به پژوهشهای بیشتری نیاز است.
با وجود این محدودیتها، یافتهها نشان میدهد خشکی چشم مداوم، بهویژه اگر همراه با علائمی مانند خشکی دهان، خستگی بیدلیل یا درد مفاصل باشد، میتواند اطلاعاتی مهم برای پزشک فراهم کند و در برخی موارد زمینه بررسی بیشتر احتمال بیماری خودایمنی را ایجاد کند.
بیشتر بخوانید: کاهش خطر ابتلا به دیابت نوع ۲ با افزایش فعالیت بدنی · آبمروارید و آبسیاه تهدیدی جدی برای سلامت در هوای آلوده




